بحث پیشرفت علمی و پزشکی ایران، بهویژه مقایسه دوران قبل از انقلاب و بعد از انقلاب اسلامی، همواره محل اختلاف نظر بوده است. در این ویدیو، دکتر سید حسن عارفی، پزشک متخصص قلب و استاد دانشگاه تهران، با استناد به تجربه مستقیم خود، تصویری دقیق از وضعیت پزشکی ایران در دهه ۵۰ و تحولات بعد از انقلاب ارائه میدهد.
این روایت، نه بر پایه شعار، بلکه بر اساس مشاهده عینی، آمار رسمی و تجربه دانشگاهی بیان میشود.
دکتر سید حسن عارفی کیست؟
بر اساس گفتههای خود او در ویدیو:
- دارای چندین تخصص پزشکی از آمریکا
- متخصص قلب
- عضو هیئت علمی دانشگاه تهران از سال ۱۳۵۴
- آشنا با فضای علمی و پزشکی ایران قبل و بعد از انقلاب
او تأکید میکند که بهخوبی میتواند شرایط آن دوران را با وضعیت فعلی مقایسه کند.
وضعیت پزشکی ایران قبل از انقلاب
به گفته دکتر عارفی، در دهه ۵۰ شمسی:
- حتی سادهترین ابزارهای تشخیصی در مجهزترین بیمارستانها وجود نداشت
- نوار قلب (ECG) در بسیاری از مراکز در دسترس نبود
- بیماران سکته مغزی تنها مراقبت پرستاری میشدند
- در برخی مناطق مانند سیستان و بلوچستان، حتی یک متخصص زنان وجود نداشت
- کمبود شدید دارو وجود داشت
- ایران مجبور به استخدام ۵۰۰۰ پزشک خارجی از کشورهایی مانند هند، فیلیپین و بنگلادش بود
او حتی به اسنادی اشاره میکند که نشان میدهد برخی از این پزشکان، حداقل استانداردهای حرفهای را نداشتند.
محدودیتهای آموزشی و علمی قبل از انقلاب
بر اساس آمار بانک جهانی که در ویدیو ذکر میشود:
- در سال ۱۳۵۵، فقط ۳۷٪ جمعیت بالای ۱۵ سال ایران باسواد بودند
- این عدد:
- کمتر از میانگین کشورهای عربی
- کمتر از میانگین غرب آسیا و شمال آفریقا
این شرایط، به گفته دکتر عارفی، مانع رقابت علمی ایران با سایر کشورها میشد.
پیشرفت پزشکی ایران بعد از انقلاب اسلامی
در بخش دوم ویدیو، تمرکز بر تحولات بعد از انقلاب است:
- انجام پیشرفتهترین جراحیهای قلب و عروق در ایران
- استفاده از جراحیهای رباتیک
- انجام جراحی مغز جنین در داخل رحم (در سطحی فراتر از بسیاری از کشورها)
- دسترسی به امکانات پزشکی حتی در دورافتادهترین مناطق کشور
به گفته او، این تغییرات نتیجه تغییر سیاستها، تمرکز بر خودکفایی و توسعه علمی بعد از انقلاب بوده است.
جایگاه علمی ایران در جهان (بر اساس Scimago 2021)
در ویدیو، آمار رسمی پایگاه Scimago Journal & Country Rank نمایش داده میشود که جایگاه ایران را در حوزههای مختلف نشان میدهد، از جمله:
- رتبه ۸ جهان در داروسازی و سمشناسی
- رتبه ۱۰ جهان در مهندسی
- رتبه ۱۰ جهان در انرژی
- رتبه ۱۱ جهان در علم مواد
- رتبه ۱۴ جهان در ریاضی و شیمی
- رتبه ۱۵ جهان در فیزیک و نجوم
- رتبه ۱۷ جهان در علوم کامپیوتر
این آمار نشاندهنده افزایش چشمگیر سرعت رشد علمی ایران بعد از انقلاب است.
آیا اگر حکومت پهلوی ادامه داشت، ایران پیشرفت نمیکرد؟
دکتر عارفی به این سؤال مهم هم پاسخ میدهد:
«طبیعتاً همه کشورها در گذر زمان پیشرفت میکنند،
اما مسئله کلیدی این است که با سیاستهای آن دوره،
کشورهایی مانند پاکستان از ایران جلو زدند
و ما مجبور به واردات پزشک شدیم.»
جمعبندی
بر اساس روایت این پزشک دانشگاهی:
- پزشکی ایران قبل از انقلاب با کمبود شدید امکانات و نیروی متخصص روبهرو بوده
- بعد از انقلاب، با تغییر رویکردها، رشد علمی و پزشکی شتاب گرفته
- قضاوت درباره تاریخ باید بر اساس آمار، تجربه میدانی و انصاف باشد، نه مقایسههای احساسی
به قول حافظ:
«چراغ مرده کجا، شمع آفتاب کجا؟»
دیدگاهتان را بنویسید